Europees project moet rapportage cyberincidenten vereenvoudigen

De Vrije Universiteit Brussel (VUB) draagt haar expertise op het gebied van artificiële intelligentie bij aan INCIDENTRON, een nieuw Europees project dat tot doel heeft de rapportage van cyberincidenten in de Europese Unie te vereenvoudigen en te versterken. Het project brengt toonaangevende juridische, technische en operationele partners samen om organisaties te helpen voldoen aan de steeds complexere Europese cybersecurity-regelgeving.

Rapportageverplichtingen voor cyberincidenten

Europese organisaties worden geconfronteerd met een groeiend aantal rapportageverplichtingen voor cyberincidenten onder wetgeving zoals NIS2, DORA, AVG (GDPR), CER en de Cyber Resilience Act (CRA). Hierdoor is het landschap voor incidentrapportage sterk gefragmenteerd geraakt.

Meerdere regels leggen overlappende maar verschillende verplichtingen op, elk met eigen deadlines, inhoud, formaten en bevoegde autoriteiten. Eén enkel incident kan talloze meldingen triggeren binnen verschillende kaders, autoriteiten en lidstaten, waardoor organisaties moeite hebben om deze verplichtingen efficiënt en consistent te beheren.

INCIDENTRON pakt deze uitdaging aan door een open-source besluitvormingskader, architectuur en platform te ontwikkelen. Dit helpt organisaties te bepalen wanneer een incident gemeld moet worden, aan wie, en welke informatie vereist is. Het doel is om de administratieve last te verminderen en tegelijkertijd te zorgen voor nauwkeurige, tijdige en juridisch conforme rapportage over meerdere regels en jurisdicties heen.

De rol van het VUB AI Lab

Binnen het consortium draagt het VUB AI Lab geavanceerde artificiële intelligentie en datagestuurde methoden bij om de besluitvorming bij incidentrapportage te ondersteunen. Deze capaciteiten helpen om incidentinformatie te structureren, ondersteunen een consistente interpretatie van rapportagecriteria en verbeteren de betrouwbaarheid van de gegevens die met de bevoegde autoriteiten worden gedeeld.

"Het rapporteren van cyberincidenten is niet langer alleen een juridische verplichting; het is een complexe operationele uitdaging," zegt Professor Johan Loeckx van het VUB AI Lab. "Door AI-technieken toe te passen, helpt de VUB gefragmenteerde regelgevende vereisten om te zetten in gestructureerde, bruikbare inzichten die organisaties daadwerkelijk kunnen gebruiken onder tijdsdruk."

Door AI te integreren in het INCIDENTRON-raamwerk ondersteunt de VUB de ontwikkeling van heldere beslissingslogica, gestandaardiseerde datastructuren en begeleide workflows. Dit stelt organisaties in staat om sneller en nauwkeuriger te reageren, zelfs wanneer incidenten meerdere landen, sectoren of rapportage-instanties treffen.

Simulatie en samenwerking

 Naast het technische platform ontwikkelt het project ook realistische incident-scenario's en op simulatie gebaseerde oefeningen. Deze zijn gericht op IT- en cybersecurity-professionals om hen te helpen incidenten beter te voorkomen, zich erop voor te bereiden en erop te reageren.

 Door een gedeelde Europese basis te bieden voor de melding van cyberincidenten, draagt INCIDENTRON bij aan een beter situationeel bewustzijn, effectievere grensoverschrijdende samenwerking en een meer afgestemde implementatie van Europese cybersecurity-wetgeving.

"INCIDENTRON laat zien hoe academisch onderzoek, operationele expertise en Europese samenwerking kunnen samenkomen om een zeer concrete maatschappelijke en industriële behoefte aan te pakken", concludeert professor Loeckx.

(Bron: VUB)